Nếu bạn chưa biết tokenomics là gì, trong bài đăng này, chúng ta sẽ tìm hiểu một số thông tin chi tiết liên quan đến tokenomics, cùng với đó là những yếu tố bạn nên kiểm tra khi đánh giá tokenomics của một loại tiền điện tử cụ thể.

1. Tokenomics cho một Crypto Token là gì ?

Crypto Token trong định nghĩa về cơ bản là một đồng tiền mã hóa trên nền tảng blockchain, có thể được trao đổi với một blockchain khác và có thể mang lại nhiều ưu đãi cho người nắm giữ token đó.

Thuật ngữ Tokenomics được hình thành bằng cách ghép hai từ Token và Economics và hiểu đơn giản là nền kinh tế học token của một dự án nào đó.

Tokenomics là một hình thức đưa ra các yếu tố của một Crypto Token có phát triển lâu dài khiến nó hấp dẫn các nhà đầu tư.

Tokenomics cho Crypto Token cụ thể thường được trình bày kỹ lưỡng trong “Whitepaper” của dự án và nó sẽ giúp bạn nắm được chức năng, mục tiêu, chính sách phân bổ và nhiều hơn thế nữa.

2. Những yếu tố nào được bao gồm trong Crypto Tokenomics ?

Nói một cách đơn giản, bất kỳ yếu tố nào liên quan đến giá trị của một Crypto Token đều phải được tính đến khi xem xét Crypto Tokenomics. Dưới đây chúng tôi đã tổng hợp danh sách một số chỉ số chính mà bạn nên kiểm tra khi quyết định giá trị của một Crypto Token. Đáng chú ý, hầu hết các tài liệu của Crypto Tokenomics thường được tìm thấy trong các trang web như CoinMarketCap và CoinGecko, nhưng vẫn phải xác minh bằng whitepaper của dự án để chắc chắn về độ chính xác của chúng.

Phân bổ và phân phối của Token ( Token Allocation )

Hãy kiểm tra để đảm bảo rằng bạn biết Token đang được phân bổ như thế nào. Có hai cách cơ bản mà hầu hết các Crypto Token được tạo ra – chúng được khai thác trước hoặc được phát hành thông qua một đợt ra mắt công khai.

Ra mắt công khai là khi tiền điện tử được khai thác, được mua bán, sở hữu và quản lý bởi toàn bộ cộng đồng. Sẽ không ai có quyền truy cập trước hay được phân bổ riêng tư trước khi công khai. Bitcoin, Dogecoin và YFI là những ví dụ điển hình về điều này. Ngược lại, khai thác trước là khi một số Crypto Token được tạo và phân phối giữa một số địa chỉ độc quyền (thường là các nhà phát triển dự án, các thành viên khác trong nhóm và các nhà đầu tư ban đầu) trước khi công khai.

Hầu hết các dự án tiền điện tử ngày nay đều đi kèm với các Tokens được khai thác trước, vì vậy bạn không cần cảnh giác với dự án đơn giản vì một số tokens đã được đúc trước khi nó đi vào hoạt động. Tuy nhiên, hãy kiểm tra xem có ví nào liên tục tích trữ phần trăm đáng kể nguồn cung Token đang lưu hành hay không, vì điều này có nghĩa sẽ có nguy cơ rất lớn về việc cá voi bán tháo và khiến giá token giảm trong thời gian ngắn.

Mặt khác, nếu dự án đang phân phối Token của họ cho càng nhiều người tham gia càng tốt, bạn có thể xét rằng dự án là một dự án hợp pháp và thực sự quan tâm đến việc phát triển thêm.

Nguồn cung Token ( Token Supply )

Một phần chính của Token tiền điện tử là nguồn cung của Token đó. Bây giờ, có ba loại nguồn cung cấp mà bạn nên kiểm tra khi nhắc đến tiền điện tử. Có nguồn cung tuần hoàn, tổng nguồn cung và nguồn cung tối đa.

Nguồn cung lưu hành của Token là số lượng Token đã được phát hành cho đến nay và hiện đang được lưu hành. Tổng nguồn cung là số lượng Token tồn tại hiện tại, không bao gồm bất kỳ Token nào đã bị đốt cháy. Và cuối cùng, nguồn cung tối đa là số lượng Token tối đa có thể được tạo. Một số Token chưa được xác định được nguồn cung tối đa.

Nếu bạn nhận thấy nguồn cung lưu hành của một Token cụ thể được các nhà phát triển dự án tăng lên thường xuyên theo thời gian, bạn có thể giả định rằng giá trị của Token này sẽ tăng lên trong tương lai. Mặt khác, nếu có quá nhiều Token được phát hành cùng một lúc hoặc quá thường xuyên, giá trị của Token có thể bị giảm xuống.

Vốn hóa thị trường

Vốn hóa thị trường của Token cho thấy toàn bộ số tiền đã được đầu tư vào dự án tiền điện tử cho đến nay.

Market Cap và FDV – Fully Diluted Valuation là 2 chỉ số cơ bản để kiểm tra giá trị vốn hóa và vốn hóa pha loãng của một dự án bất kì, điều này sẽ cung cấp cho bạn một thông tin tốt về cách bạn nên định giá một Token. Bạn có thể tìm hiểu thêm 2 chỉ số này tại đây

Vốn hóa thị trường của Token càng cao và nguồn cung lưu hành của nó càng thấp thì nó càng có giá trị trong tương lai.

Mô hình của mã Token

Hãy đảm bảo rằng bạn biết Token bạn đang tìm hiểu là lạm phát hay giảm phát. Token lạm phát (như tiền fiat) không có nguồn cung tối đa và sẽ tiếp tục được sản xuất theo thời gian.

Một mô hình Token giảm phát đơn giản là ngược lại, khi có nguồn cung tối đa được giới hạn, như 21 triệu Bitcoin. Hầu hết các proof-of-stake Token như ETH đều là lạm phát để thưởng cho validators và delegators trong network.

Đáng chú ý là một số Token tiền điện tử cũng có mô hình Token kép (như MKR và DAI của MakerDAO) trong đó một Token được sử dụng để tài trợ trong hệ sinh thái và Token kia là Token tiện ích.

3. Tổng kết

Tokenomics là một khái niệm cực kỳ quan trọng phải hiểu khi bạn đang cố gắng quyết định đầu tư vào loại tiền điện tử nào, vì các yếu tố bao gồm chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến khoản đầu tư của bạn. Nhưng hãy nhớ rằng bạn cũng nên tìm kiếm câu trả lời cho một số câu hỏi khác trong việc định giá một loại tiền điện tử.

Khi giao dịch và đầu tư trong thị trường Crypto, thì 2 chỉ số có được nhắc đến khá nhiều là Market Cap và FDV (Fully Diluted Valuation) để đánh giá và định giá một dự án có tiềm năng hay không. Nhưng đối với anh em mới vào thị trường thì vẫn chưa hiểu rõ 2 thuật ngữ này, hôm nay mình sẽ giải thích rõ hơn cho anh em cùng hiểu nhé!!!

1. Market Cap và FDV là gì ?

Market Cap

Market Cap hay còn gọi Vốn hóa thị trường của một đồng coin đang lưu hành trên thị trường, hay là giá trị thực sự của một dự án tiền điện tử tại một thời điểm nào đó

Trong lĩnh vực tiền điện tử, Market Cap là một chỉ số mà nhà đầu tư thường dùng để đánh giá tiềm năng, sự tăng trưởng và độ phát triển của một dự án ở quá khứ, hiện tại và trong tương lai

Theo đó, giá trị của một đồng coin sẽ tương đương với giá trị Market Cap trên thị trường. Giá trị Market Cap càng cao thì giá trị dự án đó càng lớn, nhận được nhiều sự quan tâm của cộng đồng nhà đầu tư và ngược lại,

Do đó, coin top hay những đồng coin có market cap thường nhận được nhiều sự quan tâm, ủng hộ và đầu tư từ các tổ chức lớn, ít bị thao túng bởi các cá nhân và có tiềm năng phát triển dài hạn cũng như rủi ro giảm giá chia 5 chia 10 như các coin Low Cap là rất ít.

Đồng thời, những đồng coin Low Cap hay Market Cap thấp thường rất dễ bị thao túng làm giá bởi các cá mập hoặc các cá nhân muốn đầu cơ trục lợi

FDV

FDV là viết tắt của cụm từ Fully Diluted Valuation là giá trị pha loãng của một dự án, tức là giá trị khi dự án đó phát hành hết số lượng lưu thông token ra ngoài thị trường mở.

Nói đơn giản thì Fully Diluted Valuation là một cách để tính toán giá trị định giá của một dự án, tốc độ cũng như tiềm năng phát triển của dự án. Do giữa 2 chỉ Market Cap và Fully Diluted Valuation sẽ luôn có tương trợ lẫn nhau trong việc đánh giá và định giá một dự án,

Những điểm lưu ý giữa Market Cap và FDV

Đối với một dự án bất kì, nếu chỉ số Market Cap và Fully Diluted Valuation có sự khác biệt quá lớn. Giả sử Market Thấp nhưng Fully Diluted Valuation lại quá cao gấp 10 lần. Tức là chỉ 10% nguồn cung của coin/token dự án đang lưu thông, 90% nguồn cung coin/token còn vẫn đang khóa và mở khóa trong tương lai với nhiều mục đích khác nhau như tiếp thị, marketing, gọi vốn, khuyến khích, trả token theo lịch trình bán trước đây,v.v.

Với giả sử trên sẽ có một áp lực bán vô hình nếu coin/token không có động lượng tăng, thì tiềm ẩn rủi ro lâu dài sẽ có một lớn sắp được xả ra thị trường gây ra việc lạm phát dẫn đến giảm giá

2. Những hạn chế của Fully Diluted Valuation

Trên thực tế, các chỉ số Fully Diluted Valuation là định giá pha loãng của một dự án, do đó nó thường bỏ qua có yếu tố giảm giá lo lạm phát nguồn cung tăng dần theo thời gian, ảnh hưởng đến việc đánh giá 1 dự không chuẩn xác

Một số yếu tố khác mà chỉ số Fully Diluted Valuation thường bỏ qua:

• Tiềm năng phát triển trong tương lai của dự án.
• Mức độ phù hợp của dự án với thị trường trong tương lai.
• Sức mạnh và tốc độ phát triển của các đối thủ cạnh tranh của dự án.
• Thay đổi về các thành viên cốt lõi của team hoặc các vấn đề về nhân sự liên quan đến sự phát triển của dự án

3. Có nên quan tâm đến Fully Diluted Valuation không ?

Nếu FDV không thể đánh giá chính xác giá trị của một dự án tiền mã hóa, liệu ta có nên bỏ qua các chỉ số FDV hay không?

Mặc dù để đánh giá một dự án cần ra nhiều yếu tố khác, nhưng chỉ số FDV cũng không thể thiếu vì cho ta nhìn được tổng quan giá trị của một dự án, tiềm năng tăng giá cũng như tăng trưởng trong tương lai của dự án đó.

Đối với các nhà đầu tư trong thị trường crypto, họ luôn xem trọng về nguồn cung của một đồng coin/token vì nó quyết định giá trị của họ mua vào tại thời điểm đó cũng như tiềm năng lợi nhuận sau này.

Đối với việc xem xét chỉ số FDV sẽ giúp các nhà đầu tư có cái nhìn tổng quan hơn cũng như đưa ra phương án chính xác cho dành mục đầu tư của họ. Về lâu dài, FDV cũng là một công cụ khá tốt cho các holder để giảm thiểu rủi ro đầu tư

Các yếu tố đánh giá:

Để lựa chọn đúng dự án và mang lại nhiều hiệu quả khi đầu tư, anh em nên đặt sự quan tâm đồng đều giữa hai chỉ số Market Cap và FDV vì các chỉ số nó tưởng trợ lẫn nhau

Chỉ số FDV sau khi tính toán có giá cao hơn Market Cap đang lưu hành thực tế nghĩa là có lượng token lớn chưa được phát hành ra thị trường điều này gây ra các áp lực sau này đối với các nhà đầu tư trước vào dự án như giảm giá do lạm phát, bán tháo hay nguồn cung vô hạn không có giảm phát.

Ngoài ra, khi đầu tư, anh em cũng nên xem xét một số yếu tố về:

• Tiến trình phát hành token trong tương lai.
• Mức độ hữu ích và phổ biến của token.
• Phần thưởng từ các chương trình khuyến khích stake có nhiều không ? có lạm phát không ? ,v.v.

Fully Diluted Valuation là một chỉ số tương đối quan trọng giúp cho các nhà đầu tư dài hạn có thể đánh giá được tiềm năng phát triển của một dự án nào đó trong tương lai.

4. Tổng kết

Như vậy qua bài viết trên mình đã mang đến cho các bạn những thông tin cần thiết để hiểu rõ hơn về 2 thuật ngữ Market Cap và FDV – Fully Diluted Valuation. Khi hiểu rõ về 2 thuật ngữ này, các bạn có thể đánh giá dự án một cách chuẩn xác hơn, mặc dù để đánh giá và presearch bao gồm nhiều yếu tố khác nhưng nó cũng là một phần quan trọng trong việc tìm kiếm một dự án tiềm năng