Proof of Time (PoT) là một thuật toán đồng thuận phi tập trung hoạt động theo nguyên tắc chọn ra các validator theo tỷ lệ điểm xếp hạng và phần stake cố định của họ. Đây là cơ chế được phát triển bởi Analog, và cải tiến từ giao thức delegated Proof of Stake (dPoS).

1. Thuật toán đồng thuận là gì?

Thuật toán đồng thuận là nơi mà các Validator (Proof of Stake) hay các Miner (Proof of Work) trên mạng lưới blockchain đồng thuận với một State mới trên mạng lưới. Điều này chỉ yếu để xác nhận các transactions trên mạng lưới được thực thi một cách đúng đắn, minh bạch và trung thực từ các Validators hay Miners

Các thuật toán đồng thuận hiện tại như Proof of Work (Bitcoin và Ethereum), Proof of Stake (NEAR, AVAX, COSMOS,…)

Tham khảo thêm về sự khác nhau giữa Proof of Stake và Proof of Work tại đây

2. Proof of Time là gì?

Giới thiệu cơ bản

• Proof of Time (PoT) là một thuật toán đồng thuận phi tập trung hoạt động theo nguyên tắc chọn ra các validator theo tỷ lệ điểm xếp hạng và phần stake cố định của họ. Đây là cơ chế được phát triển bởi Analog, và cải tiến từ giao thức delegated Proof of Stake (dPoS).
• Điểm xếp hạng là thước đo tỷ trọng bằng số mà thuật toán chỉ định cho từng validator dựa trên trải nghiệm lịch sử của họ (độ chính xác mà node xác thực dữ liệu sự kiện) và trải nghiệm của những validator khác với node đó.

Các thành tố chủ yếu ảnh hưởng đến điểm xếp hạng này gồm có:

1. Nhiệm kỳ của node trên Timechain
2. Độ chính xác khi xác thực lịch sử của node
3. Giá trị trung bình của điểm xếp hạng với các nút lân cận (tương tự như điểm tín nhiệm)

Phần stake cố định là một cơ chế staking trong đó tất cả những validator stake một số lượng token cố định bằng nhau để tham gia vào quá trình đồng thuận. Bất kỳ node nào cũng có thể tham gia với tư cách là validator miễn là node đó đã stake một lượng cố định và có điểm xếp hạng.

Điểm mạnh của Proof of Time (PoT)

Proof of Time chú trọng vào việc xây dựng một thuật toán đồng thuận có tính công bằng cho các validator và đồng thời vẫn đảm bảo tốc độ xử lý giao dịch trên mạng lưới. Với quy trình lựa chọn validator có phần stake cố định, ngay cả các node nhỏ vẫn có thể được chọn xác minh giao dịch.

Ngoài ra, Proof of Time cũng không yêu cầu sức mạnh tính toán mà xét trên cơ chế điểm xếp hạng, do đó vẫn đảm bảo được tốc độ xử lý giao dịch như mô hình Proof of Stake.

Giao thức PoT cũng không bị fork (khác với PoW) nhờ vào quy tắc xác định chuỗi dài nhất theo thời gian cuối cùng tính bằng xác suất. Các quy trình lựa chọn ngẫu nhiên của PoT như tính toán hàm VDF (sẽ được giải thích ở phần sau) giúp minh bạch và đảm bảo rằng tất cả người dùng đều có cơ hội bình đẳng tham gia vào sự đồng thuận.

Có thể tóm lại các điểm mạnh của PoT gồm

• Tính xác minh công khai
• Tính công bằng
• Độ an toàn
• Tính ẩn danh
• Phi tập trung

3. “Timechain”, “Time nodes” và “Time Electors”

Proof of Time được phát triển bởi Analog, và do đó, để hiểu được cách hoạt động của giao thức này, bạn cần hiểu một số thuật ngữ liên quan như sau:

Timechain: sổ cái của chuỗi Analog (mạng chính)

Time nodes: là các node/validator trên chuỗi sẽ tham gia vào việc xác minh khối sẽ được gắn vào Timechain (các node có điểm xếp hạng càng cao sẽ càng có khả năng cao để tham gia vào việc xác nhận khối)

Time electors: là một node đặc biệt sẽ đề xuất khối dữ liệu lên Timechain. Time elector này sẽ được chọn ở giai đoạn đầu của thuật toán Proof of Time. Các node muốn được chọn thành time elector cần có điểm xếp hạng và stake lượng token ANLOG cố định (điểm càng cao sẽ tăng khả năng được chọn). Chỉ một time elector được chọn cho mỗi khối trong một slot thời gian nhất định.

VDF là gì? VDF đóng vai trò gì trong proof of time consensus?

VDF (Verifiable Delay Function) là một hệ thống hàm tính toán giúp chọn ra time nodes theo một quy trình ngẫu nhiên.

Hiểu đơn giản, nó là một hàm tính toán mà các validator phải thực hiện để được chọn. Hàm tính toán này yêu cầu một lượng sức mạnh tính toán vừa phải (bất kỳ ai cũng có thể dễ dàng xác minh quy trình tính toán có chính xác hay không sau khi có đáp án), và chú trọng vào thời gian thực hiện (do các validator phải giải hàm một cách tuần tự mà không có bất kỳ “đường tắt” nào).

Do đó, VDF sẽ giúp loại trừ các time nodes fake dữ liệu để giải hàm tính toán, đồng thời tối thiểu hóa khả năng chấp nhận một kết quả VDF sai do các dữ liệu đầu vào đều sẽ được xác nhận trước khi validator đưa ra kết quả cuối cùng sau khi tính toán VDF.

4. Quy trình xử lý của thuật toán đồng thuận Proof of Time

Quy trình đi đến đồng thuận với Proof of Time cần trải qua 2 giai đoạn: bỏ phiếu mềm (soft-voting) và bỏ phiếu cứng (hard-voting)

Soft Voting phase

Soft Voting là giai đoạn đầu tiên trong quy trình xử lý của giao thức Proof of Time, nhằm chọn ra một node sẽ được chọn để đề xuất khối dữ liệu giao dịch lên mạng chính Timechain. Ở giai đoạn này, validator (hay còn gọi là time elector) sẽ gửi một khối chứa dữ liệu giao dịch sẽ được thêm vào Timechain (sổ cái/chuỗi chính của Analog).

Bất kỳ node online nào có mức stake cố định và điểm xếp hạng đều có thể gửi khối dữ liệu đến Timechain. Tuy nhiên, chỉ một time elector/validator sẽ được chọn thông qua một quy trình ngẫu nhiên dựa trên hệ thống VDF (Verifiable Delay Function).

Sau khi các validator hoàn thành gửi khối dữ liệu, họ sẽ phải tự kiểm tra xem liệu mình có được chọn hay không bằng cách chạy quy trình VDF. Nếu được chọn, validator sẽ thế chấp các dữ liệu đã gửi, xác minh chữ ký người phát hành, và tạo ra các bằng chứng VDF.

Cuối cùng, validator đó sẽ công khai các giao dịch đã xác minh cùng với bằng chứng VDF cho các time nodes còn lại trong mạng lưới.

Hard Voting phase

Giai đoạn Hard Voting sẽ là giai đoạn để xác nhận lại các giao dịch đã được validator xử lý có hợp lệ hay không.

Sau khi validator công khai dữ liệu và bằng chứng, một hội đồng gồm 1,000 time nodes (cũng được chọn từ VDF) sẽ cùng tham gia vào việc xác nhận giao dịch có hợp lệ hay không. Mỗi time nodes đều thực hiện cùng các nhiệm vụ kiểm tra bằng chứng VDF, double-spending hay các vấn đề liên quan khác. Nếu khối (do validator được chọn đề xuất ở giai đoạn Soft-Voting) hợp lệ, họ chọn chấp nhận nó.

Nếu 2/3 số time nodes đồng thuận, khối sẽ được ghi vào chuỗi Timechain.

5. So sánh Proof of Stake, Delegated Proof of Stake và Proof of Time

6. Tổng kết

Proof of Time có thể xem là một thuận toán đồng thuận mới sau Proof Of Wook hay Proof of Stake. Với mục tiêu lớn hơn giúp đạt được bộ ba bất khả thi Decentralize, Scalability, Secure mà các Blockchains hiện nay đang hướng đến, Proof of Time hứa hẹn là một công nghệ mới hứa hẹn trong thời gian tới.

Thuật toán blockchain là một phần quan trọng không thể thiếu của blockchain. Không chỉ đóng vai trò giữ vững bảo mật mạng lưới, các thuật toán này còn giúp các blockchain đảm bảo sự phi tập trung trong cách hoạt động.

Chắc hẳn ai tìm hiểu về thị trường crypto cũng biết rằng Bitcoin có thuật toán đồng thuận là Proof of Work, đồng coin có vốn hoá lớn thứ 2 Ethereum trước đây cũng vậy. Vậy tại sao tới đây Ethereum sẽ phải thực hiện The Merge 2.0 chuyển hoàn toàn sang Proof of Stake.

Vậy thuật toán blockchain là gì? Có những loại thuật toán nào? Hiện tại các blockchain thường sử dụng loại thuật toán nào? Các cơ chế của thuật toán đồng thuận này có gì khác nhau? Cùng tìm hiểu về các loại thuật toán đồng thuật trong bài viết hôm nay.

1. Thuật toán đồng thuận Blockchain là gì?

Thuật toán đồng thuật của blockchain là cơ chế đảm bảo các giao dịch được tạo ra trên blockchain là đúng đắn, trung thực và minh bạch. Về bản chất, blockchain bao gồm nhiều node kết hợp lại tạo ra một mạng lưới. Để một giao dịch được ghi lại trên blockchain, nó phải được đồng ý đồng thời bởi tất cả các node trên mạng lưới.

Nếu trong mạng lưới có một block bị thay đổi, dữ liệu này được so sánh với các dữ liệu của các khối khác. Nếu có sự khác biệt thì nó sẽ không cho phép dữ liệu ấy được ghi vào bên trong Blockchain. Đó là cách blockchain được thiết kế để chống lại sự thay đổi dữ liệu.

Thuật toán đồng thuận cũng là một phần không thể thiếu của một blockchain, đóng vai trò cốt lõi giữ các blockchain hoạt động một cách phi tập trung và bảo mật. Ở thời điểm ban đầu, cơ chế đồng thuận Proof of Work của Bitcoin là lựa chọn chính của các developer, tuy nhiên tới thời điểm hiện tại, đã có rất nhiều cơ chế đồng thuận khác nhau. Trong đó, phổ biến nhất là Proof of Stake.

Để hiểu thêm về cấu trúc và cách hoạt động của Blockchain, bạn có thể tham khảo thêm bài viết dưới đây.

2. Tại sao một blockchain cần có thuật toán đồng thuận?

Một blockchain luôn phải có thuật toán đồng thuận, tại sao lại như vậy?

Các blockchain cần thuật toán đồng thuận bởi vì đây chính là cơ chế tạo dựng và duy trì sự phi tập trung ngang hàng của mạng lưới. Thay vì một vài cá nhân hay tổ chức kiểm soát toàn bộ hệ thống, blockchain cho phép ai cũng có thể tham gia mạng lưới bằng cách trở thành một node.

Cơ chế đồng thuận cũng là lớp bảo vệ vững chắc của blockchain khỏi việc thay đổi dữ liệu cũng như chống lại các giao dịch gian lận của hacker, nhờ có cơ chế đồng thuận, một giao dịch sẽ luôn được xác thực bởi các node trong mạng lưới một cách ngang hàng.

Nếu các cơ chế đồng thuận luôn ổn định, vững chắc và an toàn, sẽ không có một bên nào có thể khai thác hay tấn công vào blockchain. Càng có nhiều node/validator, blockchain đó càng trở nên bảo mật và phi tập trung. Điều này đồng nghĩa với việc Bitcoin và Ethereum là 2 blockchain an toàn nhất cho tới hiện tại.

2. Các thuật toán đồng thuận Blockchain phổ biến hiện nay

Proof of Work

Proof of Work là thuật toán đồng thuận blockchain đầu tiên ra đời, thuật toán này được sử dụng bởi Bitcoin – đồng tiên mã hoá đầu tiên trên thế giới.

Proof of Work (PoW) hay còn gọi là bằng chứng công việc. Với cơ chế đồng thuận này, các node sẽ sử dụng sức mạnh máy tính để giải các bài toán tạo ra mã hash. Node đầu tiên giải bài toán, giành quyền xác thực giao dịch, sau đó sẽ được nhận phần thưởng là BTC. Quá trình này được gọi là “mining” (đào coin), trong đó các node đóng vai trò là các miners (thợ đào).

Khi một node giải bài toán và xác nhận giao dịch, giao dịch đó cũng sẽ được kiểm tra và xác nhận bởi tất cả các node khác trong mạng lưới. Nếu câu trả lời được thông qua, tất cả các node sẽ thêm giao dịch này vào blockchain, làm cho blockchain có thể dễ dàng xác minh và đồng bộ hoá.

Chính bởi vì việc sử dụng sức mạnh máy tính để bảo mật cho blockchain, Proof of Work yêu cầu một lượng tiêu thụ điện lớn cũng như chi phí khá đắt đỏ cho các phần cứng bắt buộc.

Thêm nữa, một block trên một blockchain Proof of Work cũng cần nhiều thời gian hơn để được tạo ra và xác thực, điều này làm cho thuật toán này kém hiệu quả và tốn tài nguyên (thậm chí là không thân thiện với môi trường) hơn các thuật toán đồng thuận khác.

Proof of Stake

Proof of Stake (PoS), hay còn gọi là bằng chứng cổ phần, là cơ chế thuật toán đồng thuận phổ biến nhất hiện nay, được sử dụng đầu tiên bởi Ethereum. Thay vì sử dụng sức mạnh máy tính, Proof of Stake yêu cầu các node tham gia xác thực giao dịch phải đặt cược (stake) một số lượng nhất định native token của blockchain để giành quyền tham gia xác thực và tạo khối.

Thường các blockchain sử dụng Proof of Stake sẽ yêu cầu một số lượng token tối thiểu để được tham gia làm validator.

Ví dụ, để trở thành validator của Ethereum, người dùng sẽ phải stake ít nhất 32 ETH (khoảng 33 nghìn USD tại thời điểm viết bài). Số token này được đặt cọc để đảm bảo các node hoạt động tốt, tức là nếu node đó offline quá lâu hoặc có những hành vi gian lận, số token đã stake có thể bị thu một phần hoặc mất toàn bộ tuỳ thuộc vào mức độ.

Validator node trong mạng lưới Proof of Stake sẽ nhận được phí giao dịch làm phần thưởng. Khi một giao dịch giao dịch diễn ra, các validator sẽ được chọn ngẫu nhiên để xác thực giao dịch, số lượng token stake càng nhiều tỉ lệ được chọn cũng sẽ tăng tương ứng.

Với các hoạt động trên, Proof of Stake là thuật toán tiết kiệm chi phí, thân thiện với môi trường hơn Proof of Work. Để trở thành một validator node cũng đơn giản hơn và không phải sử dụng các thiết bị phần cứng quá “khủng”.

Proof of Stake được đánh giá là ưu việt hơn Proof Of Work và đang rất thịnh hành với rất nhiều blockchain sử dụng như Cosmos (ATOM), Binance Coin (BNB), Ontology (ONT),…

Delegated Proof of Stake (DPoS)

Delegated Proof of Stake (DPoS), hay còn gọi là bằng chứng uỷ quyền cổ phần, là phiên bản phát triển của Proof of Stake.

Thay vì chọn validator ngẫu nhiên như PoS, token holders sẽ chọn một số các node chuyên nghiệp để các node này vận hành mạng, bù lại, token holders sẽ được chia sẻ một phần phần thưởng cho công việc duy trì an ninh cho mạng. Trong mỗi block, số lượng delegators được chọn để xác thực giao dịch là giới hạn và ngẫu nhiên.

Ngoài ra, Delegated Proof of Stake có số lượng validator có giới hạn, thường giao động từ 10 – 100, so với PoS nguyên bản, DPoS được đánh giá là nhanh hơn và hiệu suất tốt hơn.

DPoS giúp đảm bảo sự trung thực và công bằng bằng việc thực hiện các hoạt động bỏ phiếu liên tục và cũng liên tục xáo trộn trong hệ thống, để đảm bảo những người được chọn là trung thực và có trách nhiệm.

Một số dự án sử dụng cơ chế này là: Cosmos (ATOM), EOS (EOS), Tron (TRX)…

Proof of History (PoH)

Proof of History, hay còn gọi là bằng chứng lịch sử, là thuật toán đồng thuận khá mới được giới thiệu bởi Solana. Thay vì xét theo logic, PoH sử dụng timeline giao dịch làm tài liệu tham khảo. Vì vậy, các validator node của mạng Solana có thể tạo các block tiếp theo mà không cần phải phối hợp với toàn bộ mạng lưới.

Về cơ bản, Proof of History không tính toán output từ dữ liệu input, thay vào đó PoH sử dụng một tính năng để sử dụng các output đã có trước đó làm input. Cơ chế này được xây dựng để giải quyết vấn đề về thời gian trong các mạng phi tập trung ở nơi không có cùng mốc thời gian.

Proof of Authority (PoA)

Proof of Authority, hay còn gọi là bằng chứng uỷ quyền, là thuật toán đồng thuận dựa trên danh tiếng. Khác với PoS, những validators làm nhiệm vụ xác thực khối sẽ không được chọn dựa trên số coin họ nắm giữ mà sẽ dựa trên chính danh tiếng của mình.

Lượng validator của mạng lưới được giới hạn, giúp cho Proof of Authority trở thành một mô hình có khả năng mở rộng. Trong đó, các giao dịch được xác thực bởi các validator đã được chọn lọc và phê duyệt, đây cũng chính là những người điều tiết hệ thống.

PoA đề cao giá trị danh tính, tức là những người được chọn là các validator đáng tin cậy, điều này giúp cho một vài công ty và doanh nghiệp có thể ứng dụng thuật toán này. Không chỉ vậy, thuật toán đồng thuật PoA có thể được coi là một lựa chọn giá trị cho các ứng dụng trong ngành hậu cần, chuỗi cung ứng.

Để có những ưu điểm trên, PoA phải đánh đổi bằng sự phi tập trung, hi sinh sự phi tập trung để đổi lấy hiệu suất và khả năng mở rộng, hay nói cách khác, mô hình này chỉ làm các hệ thống tập trung trở nên hiệu quả hơn.

PoA được đề xuất lần đầu tiên bởi cựu CTO của Etherueum, Gavin Wood vào năm 2017, sau đó được sử dụng bởi Binance Smart Chain (BNB Chain) và các exchange chain khác như HECO, OKExChain, Gatechain, Cronos…

Proof of Contribution (PoC)

Proof of Contribution (tạm dịch là bằng chứng cống hiến) giám sát hành động của tất cả validator trong mạng lưới và xếp hạng các validator đó dựa theo đóng góp của họ – một cơ chế khá tương đồng với hệ thống tín dụng xã hội. Sự uy tín của một người dùng được đánh giá dựa trên số lượng token đã stake và các giao dịch trong lịch sử.

Trước khi tham gia vào mạng lưới, người dùng sẽ phải stake một khoản tiền gọi là security deposit. Sau khi hoàn thành các công việc tính toán, các node có các kết quả được xác thực sẽ được thưởng phí giao dịch và staked token từ các node không có kết quả chính xác.

Proof of Reputation (PoR)

Proof of Reputation (tạm dịch bằng chứng danh tiếng), là phiên bản nâng cấp của Proof of Contribution. Tiến trình hoạt động của PoR tương đồng với PoC, điểm khác biệt là ở cách chọn validator. Trong khi ai cũng có thể trở thành 1 node của một blockchain PoC, PoR yêu cầu một quy trình chọn lọc khắt khe hơn.

Để được trở thành một validator trên blockchain PoR, danh tiếng của người dùng phải lớn tới mức việc có các hoạt động gian lận trên blockchain ngay lập tức có thể huỷ hoại danh tiếng.

Do đó, các validator của mạng lưới thường là công ty. Đây là khái niệm tương đối trừu tượng vì hầu hết các công ty tham gia vào hệ thống nếu gian lận sẽ bị ảnh hưởng đến danh tiếng, những công ty lớn sẽ thiệt hại nhiều hơn.

Dự án tiêu biểu sử dụng thuật toán PoR là GoChain Coin (GO).

Byzantine Fault Tolerance (BFT)

Byzantine Fault Tolerance (hay Hệ thống chịu lỗi Byzantine – BFT) là hệ thống có thể giải quyết được vấn đề của bài toán Byzantine. Điều này có nghĩa là hệ thống BFT có thể tiếp tục hoạt động ngay cả khi một số node bị lỗi hoặc thực hiện hành động gây hại cho mạng chung.

Thuật toán này cho phép những người thực hiện xác minh quản lý mỗi trạng thái của một chuỗi, đồng thời chia sẻ các thông điệp với một chuỗi khác, để có được những bản ghi giao dịch chính xác và đảm bảo sự trung thực.

Một số dự án sử dụng thuật toán này: NEO (NEO), Ripple (XRP), Stellar (XLM)…

Các thuật toán đồng thuận khác

Hiện tại đã xuất hiện rất nhiều cơ chế đồng thuận khác nhau, phục vụ cả nhu cầu công cộng và riêng tư. Còn một vài cái tên khác có thể kể đến như Proof of Location (PoL), Proof of Burn (PoB), Proof of Zero (PoZ), Proof of Weight (PoWeight), Direct Acyclic Graph Tangle (DAG),…

Các thuật toán blockchain này khá khó để thay đổi, do đó người ta thường nghĩ tới việc tạo ra một cơ chế mới. Những blockchain mới hơn với những cơ chế đồng thuận mới hơn sẽ đem đến sự phát triển không ngừng của blockchain trong tương lai.

4. Tổng kết

Thuật toán đồng thuận là một phần không thể thiếu của blockchain. Với sự phát triển không ngừng, trong tương lai có thể sẽ có những thuật toán ưu việt hơn, đáp ứng các nhu cầu cao hơn của người dùng, cũng có thể sẽ thay thế sự độc tôn hiện tại của Proof of Stake

Delegated Proof of Stake (DPoS) là một thuật toán đồng thuận được sử dụng trong nhiều blockchain hiện nay. Trong đó, Người nắm giữ token chọn một số node chuyên nghiệp để đại diện họ vận hành mạng, bù lại, token holders sẽ được chia sẻ một phần phần thưởng cho công việc duy trì an ninh cho mạng.

1. Delegated Proof of Stake (DPoS) là gì?

Delegated Proof of Stake (DPoS) là một thuật toán đồng thuận được sử dụng trong nhiều blockchain hiện nay. Trong đó, Người nắm giữ token chọn một số node chuyên nghiệp để đại diện họ vận hành mạng, bù lại, token holders sẽ được chia sẻ một phần phần thưởng cho công việc duy trì an ninh cho mạng.

Đồng thuận Delegated Proof of Stake (DPoS) do nhà đồng sáng lập của EOS là Daniel Larimer đề xuất. DPoS là sự kết hợp giữa PoS, PoA và hệ thống bỏ phiếu dựa trên số lượng token nắm giữ (vốn chủ sở hữu), nó đề cao giá trị danh tính và token của những người tham gia.

Tương tự như Proof of Authority (PoA), Delegated Proof of Stake (DPoS) có số lượng validator có giới hạn, thường giao động từ 10 – 100, điều này khiến các blockchain sử dụng đồng thuận Delegated Proof of Stake (DPoS) có khả năng mở rộng dễ dàng.

2. Delegated Proof of Stake (DPoS) giải quyết vấn đề gì?

Blockchain trilemma đề cập tới ba khía cạnh nan giải mà các blockchain phải giải quyết. Thông thường, các blockchain chỉ có thể chọn hai trong ba khia cạnh. Ba khía cạnh là:

• Scalability: Blockchain có thể xử lý nhiều giao dịch hơn so với một node có cấu hình phổ thông (ví dụ: một máy tính xách tay có thể tham gia quá trình xác minh giao dịch).
• Decentralization: Blockchain có thể hoạt động mà không có bất kỳ sự phụ thuộc tin cậy nào vào một nhóm nhỏ các node hoặc các tác nhân tập trung khác.
• Security: Blockchain có thể chống lại một tỷ lệ phần trăm lớn các node tham gia cố gắng tấn công nó (lý tưởng là 50%; bất kỳ điều gì trên 25% đều ổn).

Các blockchain đời đầu như như bao gồm Bitcoin, Litecoin, PoS Blockchain, và các blockchain tương tự khác. Chúng hoạt động dựa vào việc mọi người tham gia chạy một full node để xác minh mọi giao dịch trong mạng. Do đó, chúng có khả năng phân quyền và bảo mật, nhưng không có khả năng mở rộng.

Ngược lại, khía cạnh bảo mật và khả năng mở rộng là 2/3 thuộc tính mà các blockchain sử dụng đồng thuận Delegated Proof of Stake (DPoS) lựa chọn. Những blockchain này dựa vào một số lượng nhỏ các node (thường là 10 – 100) duy trì sự đồng thuận của mạng lưới, giả định bảo mật là người dùng phải tin tưởng phần lớn các node trong mạng lưới hoạt động trung thực. Điều này có thể mở rộng và an toàn nhưng nó không được phân cấp.

3. Ưu điểm và hạn chế của DPoS

Ưu điểm

Cơ chế đồng thuận DPoS làm giảm đáng kể số lượng các node tham gia xác minh tính hợp lệ của giao dịch. Điều này giúp mạng có thể đạt được đồng thuận trong vài giây, cải thiện đáng kể hiệu quả xử lý của hệ thống, giải quyết được bài toán về khả năng mở rộng của các blockchain, làm cho nó phù hợp để hoạt động trong thế giới thực.

Về khả năng quản trị, mô hình đồng thuận Delegated Proof of Stake (DPoS) có cơ cấu quản trị rõ ràng khi quyền voting chỉ hạn chế ở các validator nodes. Mô hình cho phép mạng lưới đưa ra các quyết định nhanh chóng hơn các blockchain chạy đồng thuận PoW và POS.

Ngoài ra, các blockchain chạy đồng thuận Delegated Proof of Stake (DPoS) thường có số lượng validator node hạn chế và cũng không yêu cầu cấu hình máy tính quá mạnh mẽ, bên cạnh đó, các delegators cũng không cần bật máy tính 100%, chỉ nhứng validators mới cần làm thế nên mức tiêu thụ năng lượng của toàn bộ mạng được giảm rất nhiều. So với các mạng lưới PoW & PoW các blockchain DPoS có chi phí hoạt động thấp nhất.

Hạn chế của đồng thuận DPoS

Delegated Proof of Stake (DPoS) có cách họt động tương tự như hệ thống hội đồng quản trị của công ty, cho phép những người nắm giữ phần lớn quyền lực giao phó công việc xác minh giao dịch cho các “chuyên gia” có năng lực hơn, đồng thời, họ cũng có thể chia sẽ phần thưởng khi tham gia sản xuất các block giao dịch mới.

Thiết kế này có hạn chế là chúng tập trung hóa quyền lực quá mức vào số lượng nhỏ các validator nodes. Nếu các node này thông đồng với nhau họ có thể chi phối cả mạng. Ngoài ra, DPoS cũng khiến các node giảm sự nhiệt tình tham gia vào các quyết định quản trị của mạng.

4. Tổng kết

Như vậy chúng đã tìm hiểu Delegated Proof of Stake (DPoS) là gì, các ưu và nhược điểm của thuật toán đồng thuận này. Nếu các bạn có những câu hỏi khác liên quan đến chủ đề trên, hãy bình luận ở phía dưới để Coin98 hỗ trợ ngay nhé!

Mặc dù lịch sử giao dịch của Bitcoin (BTC) được giải trình tự an toàn bằng cách sử dụng bằng chứng công việc (PoW), nhưng nó tiêu thụ rất nhiều điện và số lượng giao dịch mà nó có thể xử lý cùng một lúc bị hạn chế. Kết quả là, các cơ chế đồng thuận mới tập trung vào phương pháp ít tiêu tốn năng lượng hơn đã xuất hiện, trong đó mô hình bằng chứng cổ phần (PoS) là một trong những mô hình nổi bật nhất. Các cơ chế đồng thuận này cho phép các mạng máy tính cộng tác trong khi vẫn bảo mật. Bài viết dưới đây sẽ tìm hiểu sự khác biệt giữa Proof of Work và Proof of Stake là gì?

Mạng lưới chuỗi khối cần giải quyết một số vấn đề để hoạt động hiệu quả. Ví dụ: không có cơ quan trung ương như ngân hàng hoặc FinTechs (ví dụ: PayPal) ở giữa, các mạng lưới tiền điện tử phi tập trung phải đảm bảo rằng không có bên nào trong mạng chi tiêu nhiều lần cùng một khoản tiền.

Tuy nhiên, trong một tổ chức tập trung như ngân hàng, hội đồng quản trị hoặc cơ quan quản lý sẽ kiểm soát các hoạt động đó. Trong khi tiền điện tử dựa trên một cộng đồng, vì vậy blockchain phải đạt được sự đồng thuận để xác minh các giao dịch và khối.

Proof of Work và Proof of Stake là hai cơ chế đồng thuận chính hiện đang được các dự án tài chính phi tập trung (DeFi) sử dụng để mật mã đạt được sự đồng thuận trên các mạng lưới tiền điện tử. Khi Satoshi Nakamoto tạo ra Bitcoin (tiền điện tử đầu tiên), họ cần tìm ra phương tiện để xác minh các giao dịch mà không cần sự tham gia của bên thứ ba. Để đạt được điều này, họ đã sử dụng một cơ chế đồng thuận được gọi là bằng chứng công việc để cho phép các mạng đồng ý về giao dịch nào là hợp lệ.

Ngược lại, bằng chứng cổ phần (PoS) là một phương pháp đồng thuận hiện đại hỗ trợ các dự án DeFi mới hơn và tiền điện tử. Một số dự án bắt đầu với PoS ngay lập tức hoặc đang chuyển sang PoS từ PoW. Tuy nhiên, việc xây dựng mạng đồng thuận PoS ngay lập tức là một vấn đề công nghệ quan trọng và nó không đơn giản như việc sử dụng PoW để đạt được sự đồng thuận của mạng.

Proof of Work (Bằng chứng công việc) là gì?

Proof of Work lần đầu tiên được đề xuất vào năm 1993 để chống lại các email spam trên mạng và các cuộc tấn công từ chối dịch vụ. Khái niệm PoW sau đó đã được phổ biến bởi Satoshi Nakamoto để xác thực các khối mới trong mạng Bitcoin vào năm 2008.

PoW dựa trên năng lực của người dùng mạng để chứng minh rằng một tác vụ tính toán đã được hoàn thành. Để trả lời một phương trình toán học, một số sức mạnh tính toán được gọi là nút được sử dụng và khi phương trình được giải quyết, một khối mới trên chuỗi sẽ được xác nhận. Nút là bất kỳ thiết bị vật lý nào như một máy tính cá nhân có thể nhận, gửi hoặc chuyển tiếp dữ liệu trong mạng các công cụ khác.

Người giải câu trả lời một câu đố toán học nhanh nhất sẽ tạo ra một liên kết mật mã giữa các khối hiện tại và khối trước đó và kiếm được một số tiền điện tử mới được đúc. Quá trình này được gọi là khai thác và người giải được gọi là người khai thác. Nhờ những nỗ lực kết hợp của họ mà một chuỗi khối được giữ an toàn cho tất cả các bên liên quan. Hơn nữa, nhiệm vụ tính toán để giải câu đố này được gọi là bằng chứng công việc.

PoW hoạt động như thế nào?

Blockchain là một hệ thống bao gồm một loạt các khối được sắp xếp theo thứ tự thời gian dựa trên một thứ tự giao dịch được gọi là thứ tự blockchain. Khối Genesis, hoặc khối 0, là khối đầu tiên trong chuỗi khối PoW, được mã hóa cứng vào phần mềm. Khối này, theo định nghĩa, không tham chiếu đến khối trước đó. Các khối tiếp theo được tải lên blockchain luôn tham chiếu trở lại các khối trước đó và chứa một bản sao sổ cái hoàn chỉnh và cập nhật.

Thông qua một cuộc đua cạnh tranh, trong đó một số người tham gia hoặc thợ đào được khuyến khích sử dụng tài nguyên tính toán để gửi các khối hợp pháp phù hợp với quy định của mạng, các thuật toán PoW chọn người có thể sửa đổi sổ cái với các mục mới. Sổ cái theo dõi tất cả các giao dịch và sắp xếp chúng thành các khối liên tiếp để không người dùng nào có thể tiêu tiền của họ hai lần. Để tránh giả mạo, sổ cái được phân phối, cho phép người dùng khác từ chối phiên bản đã thay đổi một cách nhanh chóng.

Hàm băm là một hàm một chiều, có nghĩa là nó chỉ có thể được sử dụng để kiểm tra xem dữ liệu tạo ra hàm băm có khớp với dữ liệu ban đầu hay không.

Sau đó, các nút xác minh các giao dịch, ngăn chặn chi tiêu kép và quyết định xem có nên thêm các khối được đề xuất vào chuỗi hay không. Hành động thanh toán hai lần bằng cùng một loại tiền tệ để đánh lừa người nhận các khoản tiền đó được gọi là chi tiêu gấp đôi. Việc chi tiêu gấp đôi sẽ tàn phá mạng và loại bỏ một trong những tính năng có giá trị nhất của nó: tính bất biến, tính phi tập trung và sự không tin cậy.

Proof of Work khiến việc chi tiêu gấp đôi trở nên vô cùng khó khăn vì việc thay đổi bất kỳ phần nào của chuỗi khối sẽ liên quan đến việc khai thác lại tất cả các khối tiếp theo. Bởi vì máy móc và năng lượng cần thiết để thực hiện các hàm băm là đắt tiền, nó khiến người dùng không thể độc quyền về khả năng xử lý của mạng.

Hơn nữa, để tạo ra sự đồng thuận và đảm bảo tính hợp pháp của các giao dịch được ghi lại trong chuỗi khối, giao thức PoW kết hợp sức mạnh tính toán với mật mã.

Các thợ mỏ cạnh tranh để phát triển câu trả lời chính xác cho các vấn đề toán học trong quá trình băm để tạo ra các khối mới. Hàm băm mật mã (ví dụ: SHA-256) là một loại chữ ký của tệp dữ liệu hoặc văn bản. Đối với một văn bản, SHA-256 cung cấp một chữ ký 256-bit (32-byte) gần như duy nhất.

Khi được kết hợp với dữ liệu trong khối và được xử lý thông qua một hàm băm, hàm băm phải tạo ra một kết quả đáp ứng các yêu cầu đã nêu của giao thức.

Những người khai thác giành được mã băm sau đó sẽ phát nó lên mạng, cho phép những người khai thác khác kiểm tra xem câu trả lời có chính xác hay không. Ví dụ: phần thưởng khối hiện tại để khai thác Bitcoin là 6,25 Bitcoin.

Ưu và nhược điểm của PoW

Trong PoW, các thợ đào phải trả rất nhiều tiền điện để giải các câu đố toán học phức tạp và xử lý một khối trên mạng. Điện được sử dụng để cung cấp năng lượng cho các máy tạo ra tài sản kỹ thuật số thông qua quá trình xác minh các giao dịch, được gọi là khai thác. Hơn nữa, chi tiêu năng lượng rất quan trọng đối với an ninh của mạng, vì nó cho phép nó lưu giữ hồ sơ chính xác về các giao dịch và tuân thủ một chính sách tiền tệ đáng tin cậy, cụ thể.

Hơn nữa, mạng được giữ an toàn vì việc lừa đảo chuỗi sẽ yêu cầu một tác nhân độc hại chiếm 51% sức mạnh tính toán của mạng. Nếu một blockchain được phân nhánh trong hệ thống bằng chứng công việc, các thợ đào phải chọn chuyển sang mạng blockchain được phân nhánh mới hơn hay tiếp tục hỗ trợ blockchain ban đầu.

Thông qua một động lực kinh tế, các hệ thống bằng chứng công việc tự nhiên ngăn chặn việc bẻ khóa liên tục và thúc giục các thợ đào chọn bên không muốn làm tổn hại đến mạng. Mặt khác, nếu bạn dễ bị tấn công 51% hoặc nếu bạn không phải là người nắm giữ đồng tiền quan trọng nhất cho bất kỳ thuật toán băm có thể hoán đổi cho nhau nào, các cá nhân trên đồng tiền lớn hơn có thể quay phần cứng của họ chống lại bạn và hạ gục bạn, và bạn không còn có thể kiếm được một động lực.

Những đặc điểm này phù hợp với lý thuyết trò chơi, trong đó các thợ đào phải hành động một cách chiến lược để tối ưu hóa lợi nhuận đầu tư của họ. Con người, giống như trạng thái hợp lý có giới hạn, sẽ luôn chọn giải pháp đơn giản nhất. Chuyển sang một chuỗi mới hơn khiến mọi thứ trở nên khó khăn hơn. Do đó, lý thuyết trò chơi giúp những kẻ độc tài tránh được sự tham nhũng trong nội bộ và đưa ra các quyết định hợp lý.

Mặc dù có những ưu điểm trên, PoW có thể khá tốn kém và không hiệu quả về mặt sử dụng tài nguyên. Các thợ mỏ phải đương đầu với nhiều loại chi phí, bao gồm cả những thiết bị mới nhất nhanh chóng bị hao mòn. Khai thác mỏ có xu hướng tạo ra rất nhiều nhiệt và có thể tốn điện cắt cổ, tùy thuộc vào vị trí của người khai thác. Hơn nữa, phí giao dịch của hệ thống tăng cao khi mạng trở nên quá tải.

Proof of Stake (Bằng chứng cổ phần) là gì?

Thay vì thực hiện công việc hữu hình, khái niệm này dựa trên sự tồn tại của một cổ phần có thể xác minh được trong hệ sinh thái.

Nói một cách khác, để xác thực các giao dịch trên mạng tiền điện tử, người dùng chỉ cần chứng minh rằng họ sở hữu một số lượng mã thông báo tiền điện tử cụ thể có nguồn gốc từ chuỗi khối.

Ví dụ: người khai thác A đặt 30 đồng, người khai thác B đặt 50 đồng, người khai thác C đặt 75 đồng và người khai thác D đặt 15 đồng. Người khai thác C sẽ được ưu tiên viết và xác thực khối sau trong trường hợp này. Ngược lại với phần thưởng khối trong bằng chứng công việc, Miner C sẽ thu phí giao dịch, tức là phí mạng.

PoS hoạt động như thế nào?

Khối Genesis là khối ban đầu trong chuỗi khối PoS cũng được mã hóa cứng vào chương trình. Các khối tiếp theo được tải lên blockchain luôn tham chiếu trở lại các khối trước đó và chứa một bản sao sổ cái hoàn chỉnh và cập nhật.

Bất chấp yêu cầu năng lượng cao của các blockchain PoW, các cơ chế đồng thuận mới như bằng chứng cổ phần loại bỏ nhu cầu khai thác.

Hệ thống bằng chứng cổ phần có một số lợi thế so với hệ thống bằng chứng công việc, bao gồm hiệu quả năng lượng cao hơn vì các khối khai thác không sử dụng nhiều năng lượng. Ngoài ra, bạn không cần công nghệ hàng đầu để tạo các khối mới. Bằng chứng cổ phần dẫn đến mạng có nhiều nút hơn.

Nhiều nút hơn trong một mạng lưới giúp phát triển các tiêu chuẩn quản trị nhằm cung cấp khả năng miễn nhiễm mạnh hơn đối với việc tập trung hóa. Trong các hệ thống PoS, điều này có thể thực hiện được nhờ mức độ độc lập phần cứng cao hơn. Do đó, bằng chứng cổ phần thường được coi là thuật toán đồng thuận ít có khả năng dẫn đến tập trung mạng nhất.

Người dùng muốn được xem xét đưa vào quá trình thêm khối vào blockchain PoS phải đặt cọc hoặc khóa một lượng tiền điện tử cụ thể của mạng trong một hợp đồng duy nhất. Tỷ lệ họ được chọn làm nhà sản xuất khối tiếp theo được xác định bởi số lượng tài sản tiền điện tử mà họ đã đặt cọc. Nếu người dùng hành động ác ý, họ có thể mất tiền đặt cọc do hành động của họ. Phần thưởng khối trong PoS đề cập đến phí mạng do blockchain cấp cho người gửi khối hợp lệ, tương tự như cơ chế PoW.

Trong PoS, lựa chọn khối dựa trên quyền sở hữu tiền xu; do đó, các dịch vụ đặt cược được cung cấp bởi các sàn giao dịch, cho phép người dùng thay mặt họ đặt cược tiền điện tử để đổi lấy phần thưởng nhất quán hơn. Nhiều bên liên quan có thể tham gia nhóm đặt cược để tổng hợp tài nguyên máy tính của họ và tối đa hóa cơ hội được thưởng. Nói cách khác, họ tổng hợp sức mạnh đặt cược của mình trong quá trình xác minh và xác thực các khối mới để tối đa hóa cơ hội nhận được phần thưởng khối.

Ưu và nhược điểm của PoS

Vấn đề lãng phí nhiều tài nguyên năng lượng đã được giải quyết trong PoS. Hơn nữa, các hệ thống dựa trên PoS có khả năng mở rộng hơn nhiều so với các hệ thống dựa trên PoW và các giao dịch được phê duyệt nhanh hơn nhiều. Khả năng mở rộng có nghĩa là hệ thống đạt được số giao dịch mỗi giây (TPS) cao hơn so với các hệ thống hiện tại, cụ thể bằng cách thay đổi tham số của hệ thống hoặc thay đổi cơ chế đồng thuận của nó.

Mặt khác, Proof of Stake có những khó khăn riêng. Ví dụ: mạng vẫn chịu sự chi phối của những người nắm giữ mã thông báo quan trọng nhất. Điều này cung cấp nhiều quyền lực hơn cho những người sử dụng sớm và những người có nhiều tiền nhất.

Vì khái niệm này vẫn còn tương đối mới, nên nó có thể có những hạn chế mà cộng đồng tiền điện tử chưa thấy rõ. Mô hình này, không giống như bằng chứng công việc, không có hồ sơ theo dõi về hiệu suất. Hơn nữa, việc phân nhánh không được tự động khuyến khích bởi các hệ thống nhận hàng. Người xác nhận sẽ nhận được bản sao trùng lặp của cổ phần của họ trên chuỗi khối mới được phân nhánh khi một chuỗi khối phân tách

Tình trạng tiến thoái lưỡng nan “không có gì nguy hiểm” xảy ra khi người xác thực ký kết ở cả hai phía của fork, cho phép họ có khả năng chi tiêu gấp đôi số tiền của mình và thu gấp đôi số phí giao dịch khi hoàn vốn.

Proof of Work so với Proof of Stake

Rõ ràng là từ những giải thích trước đây rằng cả hai cơ chế đồng thuận đều có những ưu điểm và nhược điểm. Tất cả đều có cùng mục tiêu thiết yếu như những mục tiêu được liệt kê ở trên, nhưng họ sử dụng các phương pháp khác nhau để đạt được mục tiêu đó.

Sự khác biệt quan trọng giữa các cơ chế đồng thuận khác nhau là cách chúng ủy quyền và khen thưởng xác minh giao dịch. Các khác biệt khác được giải thích trong bảng dưới đây.

Khi nào nên sử dụng PoW hoặc PoS?

Cơ chế đồng thuận rất quan trọng đối với thiết kế phân tán của mạng blockchain vì nó làm giảm sự tập trung của các thực thể chịu trách nhiệm xác thực giao dịch. Để giữ các đặc điểm bất biến, không tin cậy và phân tán của mạng blockchain đòi hỏi một cơ chế đồng thuận hoạt động đầy đủ.

Loại đồng thuận cần thiết tùy thuộc vào nhu cầu của mạng. Ví dụ: cần có bằng chứng công việc để ngăn chặn gian lận, bảo mật và xây dựng lòng tin trong mạng. Người khai thác (hoặc bộ xử lý dữ liệu độc lập) không thể bị đánh lừa về một giao dịch vì có sự bảo vệ được cung cấp bởi PoW. Proof of Work là một phương pháp bảo mật lịch sử giao dịch của tài sản tiền điện tử đồng thời tăng độ khó của việc thay đổi dữ liệu theo thời gian.

Yêu cầu của một nút tham gia chứng minh rằng công việc đã hoàn thành và được gửi đủ điều kiện để thêm các giao dịch mới vào chuỗi khối, bảo vệ mọi hoạt động độc hại.

Nếu có nhiều bản sao của chuỗi khối trên mạng, PoW sẽ giúp xác định bản sao hợp pháp nhất. Cuối cùng, bằng chứng công việc là điều cần thiết để xây dựng đồng hồ phân tán cho phép thợ đào tự do ra vào mạng trong khi duy trì tốc độ hoạt động nhất quán.

Tương tự, hiệu suất và bảo mật mạng là hậu quả đáng kể của việc sử dụng cơ chế dựa trên PoS. PoS được sử dụng khi yêu cầu tốc độ giao dịch cao cho các giao dịch trên chuỗi mỗi giây và thanh toán chuyển mạng thực tế. Hơn nữa, những người xác thực có khả năng sở hữu một lượng đáng kể mã thông báo mạng, điều này khuyến khích họ về mặt tài chính để giữ cho chuỗi an toàn.

Tuy nhiên, có một số nghi ngờ về sức mạnh của bảo mật PoS và PoW trước các mối đe dọa. Do đó, một cơ chế xác thực được gọi là bằng chứng không gian, hoặc (dự án Chia) được tạo ra để xác thực các giao dịch một cách an toàn. Chia sử dụng cơ chế đồng thuận bằng chứng về không gian và thời gian để giải quyết một số vấn đề tập trung gây ra các blockchain PoW và PoS

Proof-of-work và proof-of-stake là hai cơ chế đồng thuận chính hiện đang được các dự án tài chính phi tập trung (DeFi) sử dụng để mật mã đạt được sự đồng thuận trên các mạng tiền điện tử. Khi Satoshi Nakamoto tạo ra Bitcoin (tiền điện tử đầu tiên), họ cần tìm ra phương tiện để xác minh các giao dịch mà không cần sự tham gia của bên thứ ba. Để đạt được điều này, họ đã sử dụng một cơ chế đồng thuận được gọi là bằng chứng công việc để cho phép các mạng đồng ý về giao dịch nào là hợp lệ.

Mặc dù lịch sử giao dịch của Bitcoin (BTC) được giải trình tự an toàn bằng cách sử dụng bằng chứng công việc (Proof-of-Work – PoW), nhưng nó tiêu thụ rất nhiều điện và số lượng giao dịch mà nó có thể xử lý cùng một lúc bị hạn chế. Kết quả là, các cơ chế đồng thuận mới tập trung vào phương pháp ít tiêu tốn năng lượng hơn đã xuất hiện, trong đó mô hình bằng chứng cổ phần (Proof-of-Stake – PoS) là một trong những mô hình nổi bật nhất. Các cơ chế đồng thuận này cho phép các mạng máy tính cộng tác trong khi vẫn bảo mật.

Mạng lưới blockchain cần giải quyết một số vấn đề để hoạt động hiệu quả.

Ví dụ: không có cơ quan trung ương như ngân hàng hoặc FinTechs (ví dụ :PayPal) ở giữa, các mạng lưới tiền điện tử phi tập trung phải đảm bảo rằng không có bên nào trong mạng chi tiêu nhiều lần cùng một khoản tiền. Hơn nữa, cơ chế đồng thuận ngăn không cho mạng bị trật bánh qua một đợt hard fork.

Tuy nhiên, trong một tổ chức tập trung như ngân hàng, hội đồng quản trị hoặc cơ quan quản lý sẽ kiểm soát các hoạt động đó. Trong khi tiền điện tử dựa trên một cộng đồng, vì vậy blockchain phải đạt được sự đồng thuận để xác minh các giao dịch và khối.

Proof-of-work và proof-of-stake là hai cơ chế đồng thuận chính hiện đang được các dự án tài chính phi tập trung (DeFi) sử dụng để mật mã đạt được sự đồng thuận trên các mạng tiền điện tử. Khi Satoshi Nakamoto tạo ra Bitcoin (tiền điện tử đầu tiên), họ cần tìm ra phương tiện để xác minh các giao dịch mà không cần sự tham gia của bên thứ ba. Để đạt được điều này, họ đã sử dụng một cơ chế đồng thuận được gọi là bằng chứng công việc để cho phép các mạng đồng ý về giao dịch nào là hợp lệ.

Ngược lại, bằng chứng cổ phần (Proof-of-Stake – PoS) là một phương pháp đồng thuận hiện đại hỗ trợ các dự án DeFi mới hơn và tiền điện tử. Một số dự án bắt đầu với PoS ngay lập tức hoặc đang chuyển sang PoS từ PoW. Tuy nhiên, việc xây dựng mạng đồng thuận PoS ngay lập tức là một vấn đề công nghệ quan trọng và nó không đơn giản như việc sử dụng PoW để đạt được sự đồng thuận của mạng.

1. Proof-of-Work – PoW là gì ?

Proof-of-work lần đầu tiên được đề xuất vào năm 1993 để chống lại các email spam trên mạng và các cuộc tấn công từ chối dịch vụ. Khái niệm PoW sau đó đã được phổ biến bởi Satoshi Nakamoto để xác thực các khối mới trong mạng Bitcoin vào năm 2008.

PoW dựa trên năng lực của người dùng mạng để chứng minh rằng một tác vụ tính toán đã được hoàn thành. Để trả lời một phương trình toán học, một số sức mạnh tính toán được gọi là nút được sử dụng và khi phương trình được giải quyết, một khối mới trên chuỗi sẽ được xác nhận. Nút là bất kỳ thiết bị vật lý nào như một máy tính cá nhân có thể nhận, gửi hoặc chuyển tiếp dữ liệu trong mạng các công cụ khác.

Người giải câu trả lời một câu đố toán học nhanh nhất sẽ tạo ra một liên kết mật mã giữa các khối hiện tại và khối trước đó và kiếm được một số tiền điện tử mới được đúc. Quá trình này được gọi là khai thác và người giải được gọi là người khai thác. Nhờ những nỗ lực kết hợp của họ mà một blockchain được giữ an toàn cho tất cả các bên liên quan. Hơn nữa, nhiệm vụ tính toán để giải câu đố này được gọi là bằng chứng công việc.

2. PoW hoạt động như thế nào ?

Blockchain là một hệ thống bao gồm một loạt các khối được sắp xếp theo thứ tự thời gian dựa trên một thứ tự giao dịch được gọi là thứ tự blockchain. Khối genesis, hoặc khối 0, là khối đầu tiên trong chuỗi khối PoW, được mã hóa cứng vào phần mềm. Khối này, theo định nghĩa, không tham chiếu đến khối trước đó. Các khối tiếp theo được tải lên blockchain luôn tham chiếu trở lại các khối trước đó và chứa một bản sao sổ cái hoàn chỉnh và cập nhật.

Thông qua một cuộc đua cạnh tranh, trong đó một số người tham gia hoặc thợ đào được khuyến khích sử dụng tài nguyên tính toán để gửi các khối hợp pháp phù hợp với quy định của mạng, các thuật toán PoW chọn người có thể sửa đổi sổ cái với các mục mới. Sổ cái theo dõi tất cả các giao dịch và sắp xếp chúng thành các khối liên tiếp để không người dùng nào có thể tiêu tiền của họ hai lần. Để tránh giả mạo, sổ cái được phân phối, cho phép những người dùng khác từ chối phiên bản đã thay đổi một cách nhanh chóng.

Trên thực tế, người dùng xác định việc giả mạo bằng cách sử dụng hàm băm, là các chuỗi số dài đóng vai trò như bằng chứng công việc. Hàm băm là một hàm một chiều, có nghĩa là nó chỉ có thể được sử dụng để kiểm tra xem dữ liệu tạo ra hàm băm có khớp với dữ liệu ban đầu hay không.

Sau đó, các nút xác minh các giao dịch, ngăn chặn chi tiêu kép và quyết định xem có nên thêm các khối được đề xuất vào chuỗi hay không. Hành động thanh toán hai lần bằng cùng một loại tiền tệ để đánh lừa người nhận các khoản tiền đó được gọi là chi tiêu gấp đôi. Việc chi tiêu gấp đôi sẽ tàn phá mạng lưới và loại bỏ một trong những tính năng có giá trị nhất của nó: tính bất biến, tính phi tập trung và tính không tin cậy.

Proof-of-work khiến việc chi tiêu gấp đôi trở nên vô cùng khó khăn vì việc thay đổi bất kỳ phần nào của chuỗi khối sẽ liên quan đến việc khai thác lại tất cả các khối tiếp theo. Bởi vì máy móc và năng lượng cần thiết để thực hiện các hàm băm là đắt tiền, nó làm cho người dùng không thể độc quyền về khả năng xử lý của mạng.

Hơn nữa, để tạo ra sự đồng thuận và đảm bảo tính hợp pháp của các giao dịch được ghi lại trong chuỗi khối, giao thức PoW kết hợp sức mạnh tính toán với mật mã.

Các thợ mỏ cạnh tranh để phát triển câu trả lời chính xác cho các vấn đề toán học trong quá trình băm để tạo ra các khối mới. Những người khai thác đạt được điều này bằng cách đoán một hàm băm, là một chuỗi các số giả ngẫu nhiên. Hàm băm mật mã (ví dụ: SHA-256) là một loại chữ ký của tệp dữ liệu hoặc văn bản. Đối với một văn bản, SHA-256 cung cấp một chữ ký 256-bit (32-byte) gần như duy nhất.

Khi được kết hợp với dữ liệu trong khối và được xử lý thông qua một hàm băm, hàm băm phải tạo ra một kết quả đáp ứng các yêu cầu đã nêu của giao thức.

Những người khai thác giành được mã băm sau đó sẽ phát nó lên mạng, cho phép những người khai thác khác kiểm tra xem câu trả lời có chính xác hay không. Nếu câu trả lời là chính xác, khối sẽ được thêm vào blockchain và người khai thác sẽ nhận được phần thưởng khối. Ví dụ: phần thưởng khối hiện tại để khai thác Bitcoin là 6,25 Bitcoin.

3. Ưu và nhược điểm của PoW

Trong PoW, các thợ đào phải trả rất nhiều tiền điện để giải các câu đố toán học phức tạp và xử lý một khối trên mạng. Điện được sử dụng để cung cấp năng lượng cho các máy tạo ra tài sản kỹ thuật số thông qua quá trình xác minh các giao dịch, được gọi là khai thác. Hơn nữa, chi tiêu năng lượng rất quan trọng đối với an ninh của mạng, vì nó cho phép nó lưu giữ hồ sơ chính xác về các giao dịch và tuân thủ một chính sách tiền tệ được chỉ định, đáng tin cậy.

Hơn nữa, mạng được giữ an toàn vì việc lừa đảo chuỗi sẽ yêu cầu một tác nhân độc hại chiếm 51% sức mạnh tính toán của mạng. Nếu một blockchain được phân nhánh trong hệ thống bằng chứng công việc, các thợ đào phải chọn chuyển sang mạng blockchain được phân nhánh mới hơn hay tiếp tục hỗ trợ blockchain ban đầu.

Một người khai thác sẽ phải phân chia tài nguyên tính toán của họ giữa hai bên của fork để hỗ trợ cả hai blockchain. Kết quả là, thông qua một động lực kinh tế, các hệ thống bằng chứng công việc tự nhiên ngăn chặn việc bẻ khóa liên tục và thúc giục các thợ đào chọn bên không muốn làm tổn hại đến mạng. Mặt khác, nếu bạn dễ bị tấn công 51% hoặc nếu bạn không phải là người nắm giữ đồng tiền quan trọng nhất cho bất kỳ thuật toán băm có thể hoán đổi cho nhau nào, các cá nhân trên đồng tiền lớn hơn có thể quay phần cứng của họ chống lại bạn và hạ gục bạn, và bạn không còn có thể kiếm được một động lực.

Những đặc điểm này phù hợp với lý thuyết trò chơi, trong đó các thợ đào phải hành động một cách chiến lược để tối ưu hóa lợi nhuận đầu tư của họ. Con người, giống như trạng thái hợp lý có giới hạn, sẽ luôn chọn giải pháp đơn giản nhất. Chuyển sang một chuỗi mới hơn khiến mọi thứ trở nên khó khăn hơn. Do đó, lý thuyết trò chơi giúp những kẻ độc tài tránh được sự tham nhũng trong nội bộ và đưa ra các quyết định hợp lý.

Mặc dù có những ưu điểm trên, PoW có thể khá tốn kém và không hiệu quả về mặt sử dụng tài nguyên. Các thợ mỏ phải đương đầu với nhiều loại chi phí, bao gồm cả những thiết bị mới nhất nhanh chóng bị hao mòn. Khai thác mỏ có xu hướng tạo ra rất nhiều nhiệt và có thể tốn điện cắt cổ, tùy thuộc vào vị trí của người khai thác. Hơn nữa, phí giao dịch của hệ thống tăng cao khi mạng trở nên quá tải.

4. Proof-of-stake – PoS là gì?

Vào năm 2011, một cách tiếp cận mới đã được đề xuất trên diễn đàn Bitcointalk để giải quyết sự kém hiệu quả của cơ chế đồng thuận PoW và giảm lượng tài nguyên tính toán cần thiết để chạy mạng blockchain. Thay vì thực hiện công việc hữu hình, khái niệm này dựa trên sự tồn tại của một cổ phần có thể xác minh được trong hệ sinh thái.

Nói một cách khác, để xác thực các giao dịch trên mạng tiền điện tử, người dùng chỉ cần chứng minh rằng họ sở hữu một số lượng mã thông báo tiền điện tử cụ thể có nguồn gốc từ chuỗi khối. Loại cơ chế đồng thuận được các mạng blockchain sử dụng để đạt được sự đồng thuận phân tán được gọi là cơ chế đồng thuận bằng chứng cổ phần.

Ví dụ: người khai thác A đặt 30 đồng, người khai thác B đặt 50 đồng, người khai thác C đặt 75 đồng và người khai thác D đặt 15 đồng. Người khai thác C sẽ được ưu tiên viết và xác thực khối sau trong trường hợp này. Ngược lại với phần thưởng khối trong bằng chứng công việc, Miner C sẽ thu phí giao dịch, tức là phí mạng.

5. PoS hoạt động như thế nào?

Khối genesis là khối ban đầu trong chuỗi khối PoS cũng được mã hóa cứng vào chương trình. Các khối tiếp theo được tải lên blockchain luôn tham chiếu trở lại các khối trước đó và chứa một bản sao sổ cái hoàn chỉnh và cập nhật.

Trong mạng PoS, các thợ đào không tranh giành quyền thêm khối. Thay vì được khai thác, các khối thường được gọi là “đúc” hoặc “rèn”.

Các blockchains PoS, không giống như các blockchains PoW, không giới hạn người có thể đề xuất các khối dựa trên việc sử dụng năng lượng. Bất chấp yêu cầu năng lượng cao của các blockchain PoW, các cơ chế đồng thuận mới như bằng chứng cổ phần loại bỏ nhu cầu khai thác.

Hệ thống bằng chứng cổ phần có một số lợi thế so với hệ thống bằng chứng công việc, bao gồm hiệu quả năng lượng cao hơn vì các khối khai thác không sử dụng nhiều năng lượng. Ngoài ra, bạn không cần công nghệ hàng đầu để tạo các khối mới. Bằng chứng cổ phần dẫn đến mạng có nhiều nút hơn.

Nhiều nút hơn trong một mạng lưới giúp phát triển các tiêu chuẩn quản trị nhằm cung cấp khả năng miễn nhiễm mạnh hơn đối với việc tập trung hóa. Trong các hệ thống PoS, điều này có thể thực hiện được nhờ mức độ độc lập phần cứng cao hơn. Do đó, bằng chứng cổ phần thường được coi là thuật toán đồng thuận ít có khả năng dẫn đến tập trung mạng nhất.

Người dùng muốn được xem xét đưa vào quá trình thêm khối vào blockchain PoS phải đặt cọc hoặc khóa một lượng tiền điện tử cụ thể của mạng trong một hợp đồng duy nhất. Tỷ lệ họ được chọn làm nhà sản xuất khối tiếp theo được xác định bởi số lượng tài sản tiền điện tử mà họ đã đặt cọc. Nếu người dùng hành động ác ý, họ có thể mất tiền đặt cọc do hành động của họ.

PoS có thể bao gồm các yếu tố quyết định khác không phải lúc nào cũng mang lại lợi ích cho các nút giàu có nhất, bao gồm khoảng thời gian một nút đã đặt tiền của nó, cũng như ngẫu nhiên hóa thuần túy. Phần thưởng khối trong PoS đề cập đến phí mạng do blockchain cấp cho người gửi khối hợp lệ, tương tự như cơ chế PoW.

Trong PoS, lựa chọn khối dựa trên quyền sở hữu tiền xu; do đó, các dịch vụ đặt cược được cung cấp bởi các sàn giao dịch, cho phép người dùng thay mặt họ đặt cược tiền điện tử để đổi lấy phần thưởng nhất quán hơn. Nhiều bên liên quan có thể tham gia nhóm đặt cược để tổng hợp tài nguyên máy tính của họ và tối đa hóa cơ hội được thưởng. Nói cách khác, họ tổng hợp sức mạnh đặt cược của mình trong quá trình xác minh và xác thực các khối mới để tối đa hóa cơ hội nhận được phần thưởng khối.

6. Ưu và nhược điểm của PoS

Vấn đề lãng phí nhiều tài nguyên năng lượng đã được giải quyết trong PoS. Hơn nữa, các hệ thống dựa trên PoS có khả năng mở rộng hơn nhiều so với các hệ thống dựa trên PoW và các giao dịch được phê duyệt nhanh hơn nhiều. Khả năng mở rộng có nghĩa là hệ thống đạt được số giao dịch mỗi giây (TPS) cao hơn so với các hệ thống hiện tại, cụ thể bằng cách thay đổi tham số của hệ thống hoặc thay đổi cơ chế đồng thuận của nó.

Mạng PoS đạt được khả năng mở rộng bằng cách thiết lập sự đồng thuận trước khi các khối được xây dựng, cho phép xử lý hàng nghìn yêu cầu mỗi giây với độ trễ tăng đột biến dưới mili giây.

Mặt khác, Proof-of-stake có những khó khăn riêng. Ví dụ: mạng vẫn chịu sự chi phối của những người nắm giữ mã thông báo quan trọng nhất. Điều này cung cấp nhiều quyền lực hơn cho những người sử dụng sớm và những người có nhiều tiền nhất.

Vì khái niệm này vẫn còn tương đối mới, nên nó có thể có những hạn chế mà cộng đồng tiền điện tử chưa thấy rõ. Mô hình này, không giống như bằng chứng công việc, không có hồ sơ theo dõi về hiệu suất. Hơn nữa, việc phân nhánh không được tự động khuyến khích bởi các hệ thống nhận hàng. Người xác nhận sẽ nhận được bản sao trùng lặp của cổ phần của họ trên chuỗi khối mới được phân nhánh khi một chuỗi khối phân tách

Tình trạng tiến thoái lưỡng nan “không có gì nguy hiểm” xảy ra khi trình xác thực ký kết ở cả hai phía của fork, cho phép họ có khả năng chi tiêu gấp đôi số tiền của mình và thu gấp đôi số phí giao dịch như một khoản lợi nhuận.

7. Proof-of-work so với Proof-of-stake

Rõ ràng là từ những giải thích trước đây rằng cả hai cơ chế đồng thuận đều có những ưu điểm và nhược điểm. Tất cả đều có cùng mục tiêu thiết yếu như những mục tiêu được liệt kê ở trên, nhưng họ sử dụng các phương pháp khác nhau để đạt được mục tiêu đó.

Sự khác biệt quan trọng giữa các cơ chế đồng thuận khác nhau là cách chúng ủy quyền và khen thưởng xác minh giao dịch. Các khác biệt khác được giải thích trong bảng dưới đây.

8. Khi nào nên sử dụng PoW hoặc PoS?

Cơ chế đồng thuận rất quan trọng đối với thiết kế phân tán của mạng blockchain vì nó làm giảm sự tập trung của các thực thể chịu trách nhiệm xác thực giao dịch. Để giữ các đặc điểm bất biến, không tin cậy và phân tán của mạng blockchain đòi hỏi một cơ chế đồng thuận hoạt động đầy đủ.

Loại đồng thuận cần thiết tùy thuộc vào nhu cầu của mạng. Ví dụ: cần có bằng chứng công việc để ngăn chặn gian lận, bảo mật và xây dựng lòng tin trong mạng. Người khai thác (hoặc bộ xử lý dữ liệu độc lập) không thể bị đánh lừa về một giao dịch vì có sự bảo vệ được cung cấp bởi PoW. Proof-of-work là một phương pháp bảo mật lịch sử giao dịch của tài sản tiền điện tử đồng thời tăng độ khó của việc thay đổi dữ liệu theo thời gian.

Yêu cầu của một nút tham gia chứng minh rằng công việc đã hoàn thành và được gửi đủ điều kiện để thêm các giao dịch mới vào chuỗi khối, bảo vệ mọi hoạt động độc hại.

Nếu có nhiều bản sao của chuỗi khối trên mạng, PoW sẽ giúp xác định bản sao hợp pháp nhất. Cuối cùng, bằng chứng công việc là điều cần thiết để xây dựng đồng hồ phân tán cho phép thợ đào tự do ra vào mạng trong khi duy trì tốc độ hoạt động nhất quán.

Tương tự, hiệu suất và bảo mật mạng là hậu quả đáng kể của việc sử dụng cơ chế dựa trên PoS. PoS được sử dụng khi yêu cầu tốc độ giao dịch cao cho các giao dịch trên chuỗi mỗi giây và thanh toán chuyển mạng thực tế. Hơn nữa, những người xác thực có khả năng sở hữu một lượng đáng kể mã thông báo mạng, điều này khuyến khích họ về mặt tài chính để giữ cho chuỗi an toàn.

Tuy nhiên, có một số nghi ngờ về sức mạnh của bảo mật PoS và PoW trước các mối đe dọa. Do đó, một cơ chế xác thực được gọi là bằng chứng không gian , hoặc (dự án Chia) được tạo ra để xác thực các giao dịch một cách an toàn. Chia sử dụng cơ chế đồng thuận bằng chứng không gian và bằng chứng thời gian để giải quyết một số vấn đề tập trung gây ảnh hưởng đến các blockchains PoW và PoS.

Proof of Stake (PoS) được giới thiệu vào năm 2011 tại diễn đàn Bitcointalk như một giải pháp cho cơ chế đồng thuận Proof of Work (PoW) của Bitcoin vào lúc đó. PoS đã được chứng minh sẽ là giải pháp tương lai cho PoW khi có khả năng giải quyết hiệu quả các vấn đề Bitcoin đang gặp phải, cụ thể là mức tiêu thụ điện năng quá lớn sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường.

1. Proof of Stake – PoS là gì ?

Proof of Stake là quá trình lựa chọn ngẫu nhiên các ‘Node’ (người xác thực) trong hệ thống để tham gia quá trình xác thực các giao dịch trong khối, ký xác nhận khối và đưa vào chuỗi khối (blockchain).

Các node được lựa chọn được gọi là ‘Validator’. Quá trình lựa chọn sẽ thông qua các yếu tố như: tính ngẫu nhiên, số lượng coin các Node tham gia quá trình đăng ký xác thực và độ tuổi của các Node.

Quá trình lựa chọn:

• Tính ngẫu nhiên của PoS sẽ đảm bảo tính công bằng cho các node tham gia ngược lại với cơ chế đồng thuận PoW – khi các Node có lợi thế về hiệu suất (năng lượng) sẽ có cơ hội cao hơn để xác thực khối. Với PoS các Node được lựa chọn ngẫu nhiên để tham gia xác thực thường là các Node có tỉ lệ hàm băm (hashrate) thấp nhất.
• Số lượng coin các Node nắm giữ cũng là yếu tố quyết định Node có được lựa chọn hay không. Cơ chế PoS buộc người xác thực phải ký gửi một số lượng coin nhất định để đảm bảo tính xác thực ở mức cao nhất và đảm bảo tính cạnh tranh công bằng khi phần thưởng nhận về trong PoS là tất cả phí giao dịch diễn ra khối.
• Độ tuổi coin của Node là khoảng thời gian các Node tham gia ký gửi coin được yêu cầu đến khi có cơ hội được lựa chọn. Độ tuổi được dựa trên công thức nhân số ngày các coin được giữ làm cổ phần với số lượng các coin đó.

Để một Node trở thành Validator thì các dựa trên ba yếu tố trên để đánh giá một node bất kì đóng góp vào quá trình xác thực các giao dịch trong khối và thêm vào chuỗi khối (blockchain).

2. Proof of Stake hoạt động như thế nào ?

Ban đầu người tham gia phải ký gửi một lượng coin vào hệ thống hay được gọi là Mining Pool. Lúc này quá trình lựa chọn và biểu quyết sẽ được diễn ra dựa trên các yếu tố được nhắc ở trên để các Nodes có thể trở thành các Validators.

Công việc của Validator là xác nhận các giao dịch có trong khối, ký xác nhận, thêm khối vào chuỗi khối và cuối cùng là nhận phần thưởng. Phần thưởng ở đây sẽ là các phí giao dịch trong khối đó. Trong trường hợp Validators xác nhận sai hoặc vi phạm hệ thống (hack) sẽ mất toàn bộ số coin đã ký gửi và không thể trở thành Validator trong một khoảng thời gian nhất định. Phần thưởng nhận được thường sẽ ít hơn số lượng coin Validator đó đã ký gửi nhằm đảm bảo tính an toàn cho hệ thống khi bị tấn công, phần lỗ cũng sẽ nhiều hơn lãi nếu vi phạm xác thực.

Phần thưởng sẽ được trao cho các Validator sau khi từ bỏ quyền xác thực trong một khoảng thời gian cụ thể theo quy định trước đó để đề phòng trường hợp xấu là Validator làm giả xác thực và trốn chạy.

Attack 51% trong PoS

Attack 51% là việc nắm giữ số lượng coin chiếm hơn 50% coin trong toàn hệ thống của một tổ chức hoặc cá nhân. Lúc này, tổ chức hoặc cá nhân đó có quyền ghi đè lên cơ chế đồng thuận của mạng lưới và thực hiện các hành vi độc hại với số lượng lớn coin trong hệ thống vì họ có quyền biểu quyết.

Về cơ bản attack 51% là rất khó vì phải trả rất lớn chi phí về năng lượng hay chi phí để sở hữu hơn 50% trên tổng khối lượng coin là rất cao nếu coin đó đang có giá trị hóa cao,

3. Ưu điểm và nhược điểm của Proof of Stake – PoS

Ưu điểm

• Bảo vệ môi trường: PoS không đòi hỏi quá nhiều máy chủ tham gia quá trình khai thác – vốn tiêu thụ nguồn điện năng rất lớn để giải các thuật toán với mục đích đóng một khối.
• Tính bảo mật cao: Khi các điều kiện để tấn công hệ thống là quá khó (phải nắm giữ hơn 50% tổng số lượng coin) và sẽ mất toàn bộ số lượng coin khi tấn công thất bại khiến phần thiệt hại nặng nề hơn phần thưởng đáng lẻ nhận được.
• Phí giao dịch thấp: Do không phải trả cho các thợ đào (PoW) nên chi phí giao dịch được giảm đáng kể.

Nhược điểm:

• Tính phi tập trung: Validator là người nắm giữ nhiều số lượng coin sẽ có tiếng nói có trọng lượng hơn, điều này làm mất đi tính phi tập trung của dự án khi các nhà phát triển dự án phải nghe theo ý của những người nắm giữ số lượng coin lớn.
• Khóa coin/token: Người tham gia quá trình xác thực sẽ phải ký gửi coin của mình trong một khoảng thời gian cố định vào hệ thống và được khóa số lượng coin đó. Điều này có thể gây thiệt hại nếu giá trị của đồng coin giảm nhưng không thể cắt lỗ.

4. Tổng kết

Cơ chế đồng thuận Proof of Stake là một bước tiến lớn trong quá trình giải quyết các vấn đề mà PoW đang gặp phải liên quan đến môi trường, phí giao dịch, và tính công bằng (các thợ đào PoW với máy đào nhanh và mạnh có lợi thế lớn hơn rất nhiều khi tham gia quá trình đào coin và nhận thưởng). Ngày càng có nhiều giải pháp hơn trong việc giải quyết các vấn đề mà các ông lớn Bitcoin hay Ethereum đang gặp phải và hướng đến một môi trường lành mạnh và tươi sáng hơn cho thị trường tiền điện tử.

Tiền ảo rớt giá mạnh nhiều tuần liền đang mang lại cho các nhà đầu tư hồi tưởng về “mùa đông” tiền điện tử năm 2018. Dưới đây là 5 điều để tồn tại trong thị trường gấu.

Thị trường tiền điện tử có một cách thú vị để bắt ngay cả những nhà đầu tư dày dạn kinh nghiệm nhất cũng mất cảnh giác vì mỗi thị trường tăng và giảm đều cho thấy những điểm tương đồng với các chu kỳ trước đó chỉ để biến đổi theo hướng bất ngờ và xóa sổ vận may của các triệu phú tiền điện tử mới đào.

So với sự tăng mạnh của thị trường tiền ảo vào cuối năm 2021, mọi thứ hoàn toàn đi ngược lại với ước tính giá 100.000 USD Bitcoin (BTC). Hiện tại, giá Bitcoin đã cách xa hơn 50% so với mức cao nhất mọi thời đại là 69.000 USD và hàng loạt đồng tiền ảo khác cũng trở nên tồi tệ hơn, với nhiều đồng đã giảm hơn 60% trong hai tháng qua. Trong những thời điểm như thế này, các nhà giao dịch cần phải tập hợp lại và đánh giá lại chiến lược đầu tư của họ, thay vì chỉ mua mỗi khi giá giảm.

Dưới đây là năm chiến lược mà các nhà giao dịch có thể sử dụng để sống sót qua một “thị trường gấu” tiền điện tử và giữ lại càng nhiều giá trị trong danh mục đầu tư của mình càng tốt.

1. Tránh mua các đồng tiền ảo với độ an toàn không cao

Khi thị trường suy thoái trên diện rộng bắt đầu, bước đầu tiên cần làm là đánh giá lại các tình hình thị trường hiện tại và tránh mua vào những đồng tiền ảo có độ uy tín không cao.

Thông thường, đây là những dự án mới ra khỏi các lĩnh vực xu hướng của thị trường tiền điện tử như meme coin, NFT hoặc các dự án rebase như Wonderland (TIME) vì nhiều nhà phát triển chỉ là tay mơ khi phát triển dự án có tính chất dài hạn đối với tiền ảo.

Một cách tốt để bắt đầu quá trình đánh giá là xem xét tài khoản GitHub của dự án để xem mức độ hoạt động và số lượng nhà phát triển. Nếu hầu như không có bất kỳ dự án nào dù cho quảng cáo tiếp thị hào nhoáng rầm rộ với những hứa hẹn lớn, đấy chính xác là những đồng tiền ảo cần phải cắt lỗ và bán ngay khi thị trường xuống dốc. Sau đó, các nhà giao dịch có thể đặt các khoản tiền này vào các đồng tiền ảo có uy tín có thể được đặt cược để kiếm lợi nhuận hoặc đợi khi thị trường trong tương lai giảm giá mua với giá rẻ hơn.

2. Chiến lược bình quân giá

Chiến lược bình quân giá (DCA) là quá trình mua một tài sản theo thời gian để tính trung bình giá đã trả và tính đến những thay đổi do biến động giá gây ra. Nói nôm na chính là chia số tiền mà bạn có thể đầu tư thành các khoảng nhỏ và đầu tư theo các mốc thời gian khác biệt cho đến khi hết toàn bộ số vốn.

Mặc dù chiến lược DCA là một cách tốt để tăng khả năng tiếp xúc với các dự án về cơ bản là ổn định theo thời gian, nhưng tốt nhất là bạn nên đợi cho đến khi lớp bụi đã lắng xuống phần nào và một giai đoạn thích hợp bắt đầu. Trọng tâm của Chiến lược bình quân giá nên tập trung vào các dự án có tiềm năng dài hạn, cộng đồng gắn bó lâu dài và một lộ trình đưa ra cách thức dự án sẽ tiếp tục phát triển và khả thi trong tương lai.

3. Đặt cọc

Đặt cọc có lẽ là cách đơn giản nhất để tăng giá trị của danh mục đầu tư trong dài hạn và nó loại bỏ áp lực ám ảnh về biến động giá hàng ngày vì tài sản ký quỹ đang tiếp tục tích lũy các token. Hầu hết các giao thức đều cung cấp khả năng đặt cọc các token của họ trên mạng để kiếm lợi nhuận, bao gồm: Solana (SOL), Cardano (ADA), Polygon (MATIC) và Avalanche (AVAX).

Người nắm giữ Ether cũng có thể đặt cọc token của họ trên chuỗi beacon cho Eth2, nhưng điều quan trọng cần lưu ý là phần thưởng đặt cọc sẽ không thể được xác nhận cho đến khi Eth2 được khởi chạy hoàn toàn. Có rất nhiều tùy chọn đặt cọc khác trên mạng từ các giao thức chơi game như Axie Infinity và Illuvium đến các thị trường NFT như LookRare, vì vậy khi đã nghiên cứu sâu và về cơ bản các dự án tiềm năng trong tương lai, việc đặt cọc sẽ trở thành có thể thành món hời trong tương lai.

Tìm các dự án có hệ sinh thái đang phát triển và có tiềm năng

Các dự án giúp chủ sở hữu token kiếm tiền thông qua đặt cọc, đặt cọc thanh khoản, vay và airdrop cũng đáng được xem xét khi thị trường chuyển sang giảm giá. Đặt cọc là hình thức đơn giản nhất vì số lượng người mua token tăng lên theo thời gian, các tùy chọn khác bao gồm bệ khởi động mã thông báo, thị trường NFT và các giao thức được biết đến để cung cấp airdrop cho các thành viên cộng đồng. Một ví dụ về giao thức mà những người chấp nhận sớm đang được khen thưởng là mạng Cosmos (ATOM) và cộng đồng các dự án đang phát triển của nó được kết nối thông qua Giao thức truyền thông Interblockchain (IBC).

Các nhà sáng lập ATOM và những người đã tham gia vào sàn giao dịch phi tập trung Osmosis (OSMO) đã được thưởng bằng một danh sách dài các đợt airdrop từ các dự án khởi chạy trong hệ sinh thái như một cách để giúp hoạt động bootstrap trong cộng đồng của họ.

4. Đầu tư vào bản thân

Một trong những điều mang lại lợi ích cá nhân nhất mà nhà đầu tư có thể làm trong thời kỳ thị trường đi xuống là đầu tư vào bản thân bằng cách học hỏi điều gì đó mới. Điều này không chỉ giúp các nhà đầu tư tránh bị thôi thúc bán và bỏ lỡ lợi nhuận trong tương lai, mà còn có thể dẫn đến những con đường mới để xây dựng sự giàu có.

Nâng cấp và đầu tư vào bản thân:

• Đọc nhiều sách hơn
• Làm việc tốt thường xuyên hơn
• Dành thời gian cho gia đình và bạn bè
• Tham gia một khóa học và học một kỹ năng mới
• Đầu tư vào sở thích để chia sẻ với những người khác

Bất chấp sự suy thoái của thị trường, tiền điện tử tiếp tục phát triển theo con đường dẫn đến việc áp dụng hàng loạt và số lượng việc làm trong lĩnh vực blockchain tăng lên trong tương lai.

Cho dù đó là học lập trình trong Solidity, thử nghiệm với thiết kế đồ họa và kỹ thuật số để tạo ra một dòng NFT mới hay chỉ thực hiện nghiên cứu để hiểu sâu hơn về các lĩnh vực khác nhau của thị trường.

Cuối cùng, chìa khóa để tồn tại trong “thị trường gấu” ngày nay là duy trì sự tích cực và kiên nhẫn.